„Platt maakt“ Plattdüütsk sünner Tradition?
Der Verein „Jungfräiske Mäinskup“ hat vor Kurzem den Vorschlag gemacht, Platt so zu schreiben, wie man es spricht. Kolumnistin Cornelia Nath erklärt, warum sie das für eine schlechte Idee hält.
De „Jungfräiske Mäinskup“ will sük för de oostfreeske Spraak un Kultur insetten un hett daar nu ok en Rebett för funnen: de plattdüütske Schrievwies. Münkeboe un Vitterbuur diskuteren nett, wo se hör Naam up Platt up hör Ortsschiller schrieven kunnen, un well sük daar inmisket, kriggt vööl Upmarken.
Nu besteiht de plattdüütske Spraak nich eerst siet güstern. Se word ok nich blot in Oostfreesland proot un siet Jahrhunnerten schreven. Daarbi hett sük för heel Noorddüütskland en Schrievsystem utbildt.
De Oostfreeske Landskupp hett dat as Grundlaag för en oostfreeske Schrievwies nohmen. Dat hett Verstand, denn Texten ut Oostfreesland sölen ja ok in anner plattdüütske Kuntreien leest worden könen.
Man de „Jungfräiske Mäinskup“ meent, dat de hele Histoorje van de plattdüütske Spraak blot en Büngel an ’t Been is. Se sleit vör, dat de Oostfresen so schrieven sölen, as se proten.
Na, dat mag en mooi Dörnanner worden: „seagen“ of „säargen“ för „seggen“, un tominnst veer verscheden Schrievwiesen för dat Woord „Moder“: Mouder, Mauder, Möder, Mieauder? Butendeem will de „Jungfräiske Mäinskup“ för de Utspraak besünner Schrifttekens inföhren, de dat up en normalen düütsken Tastatur nich gifft.
Waarum sünd daar egentlik Franzosen, Englanners of Düütsken noch nich up komen? De schrieven ja ok nich so, as se proten. Daar gifft dat in de Woordenboken en internationalen Luudschrift för, de verklaart, wo de Utspraak wesen sall. Sünd de Minsken, de sük so wat utdocht hebben, all dösig? Of is dat nich heel un dall normaal, dat Schrift un Utspraak verscheden sünd? Up Düütsk schrieven wi „Europa“, man wi seggen „Oiropa“. Wi schrieven „Apfelmus“ un „Nationalismus“ – dat een word achtern lang proot, dat anner kört. Mutten wi daar Söndertekens för hebben, dat wi dat lesen könen?
Plattproters finnen dat Lesen un Schrieven van hör Spraak faak stuur. Se hebben dat up School ja ok nich teihn Jahr lang un mehr öövt, so as dat Lesen un Schrieven van Hoogdüütsk. Aver wenn man Plattdüütsk lesen un schrieven will, mutt man sük woll de Meite maken un lehren, welke Regels dat för de Utspraak gifft. Wat de Ortschiller angeiht, kann to ’n Glück nich elk un een un ok keen Gemeenteraad komen un eenfach vörgeven, wo dat sall. In Nedersassen gifft dat siet 2009 en Erlass over tweesprakige Ortsschiller van dat Verkehrsministerium. De gifft vör, well over dat Schrieven van plattdüütske Ortsnamen entscheden dürt, un in Oostfreesland is dat de Oostfreeske Landskupp.
Weltkinnerdag
Antje Insta-Mom
Wat he’ wi lacht bi de Witzen van d’ KI
